Biosegurtasunari buruzko kontzientziazioa EBko hegazti-sektorean


EFSAk argitaratu berri du EBrekin koordinatutako biosegurtasuneko komunikazio-kanpaina baterako oinarri sendoa duen eta ebidentzia zientifikoan oinarrituta dagoen txosten tekniko bat, Europako hegazti-sektore osoan hegazti-gripearen inguruko kontzientzia sortzeko, erresilientzia indartzeko, portaera-aldaketan babesteko eta arriskua murrizten laguntzeko.


Europan patogenotasun handiko hegazti-gripearen agerraldiak etengabeak direnez eta birusa ugaztunetara egokitzeko arriskua hazten ari denez, biosegurtasunaren garrantzia nabarmentzen du txostenak, hegazti-sektorean aplikazio desberdina izaten ari baita portaera-, psikologia- eta egitura-arloko faktoreen ondorioz.

Europako Batzordeak eskatuta, EFSAk arriskuak jakinarazteko ikuspegia indartzea proposatzen du ebidentzia zientifikoan, portaeren analisian eta alderdi interesatuen ulermen sakonean oinarrituta, gaiaz idatzi den guztia sistematikoki aztertu, hiru estatu kideetan elkarrizketak egin eta datu estatistikoak atera ondoren.

Aurkikuntza nagusiak

Txostenak dio hegazti gripeari buruzko ezagutza orokorra handia den arren, sintomak, transmisio-bideak eta biosegurtasun-neurrien eraginkortasuna ulertzeko arrakala handiak daudela, bereziki eta ustiategi txikietan eta etxaldeetan, informazio mugatua edo fidagarritasun txikikoa izaten baitute. Aldiz, ustiategi ertain eta handiek biosegurtasuna gehiago ezartzen dute, kide diren enpresen eta erantzukizunen egitura argiagoaren ondorioz. Albaitariak dira aholkularitza-iturri fidagarrienak, nahiz eta beti behar adinako espezializaziorik ez izan hegaztien arloan ustiategi txikiagoak artatzeko.

Profil guztietan arriskuaren pertzepzioa baldintzatu egiten dute sinesmenek, esperientziek eta jarrerek eta horrek kontrolaren ikuspegi mugatua sor dezake hegazti basatiei edo airezko balizko transmisioari buruzko kanpoko faktoreei buruz. Pertzepzio horren ondorioz neurriak eguneroko betetze-maila murriztu egin daiteke, agerraldiekin zuzeneko esperientzia izanda zaintza nabarmen hazten den arren eta egiturazko nahiz jarrerazko erantzunak hobetzen diren arren.

Interesdunen mapaketa: audientziaren segmentazioa

Bost audientzia-segmentu identifikatu ziren profil eta komunikazio-behar oso desberdinetakoak ­­––familiako ustiategiak langile seniorrekin (esperientzia handiagoa) edo gazteekin (esperientzia txikiagoa), autokontsumoko ustiategiak, integratzaileen gerenteak eta langileak––, baina bada seigarren talde bat ere, funtsezkoa, eta talde horretan daude aholkulari teknikoak, bereziki albaitariak, eta konfiantzazko bitartekariak dira, funtsezkoak komunikazioaren sinesgarritasunerako eta jokabidean eragina izateko.

Gehienetan ahultasun nagusia ez da ezagutza-gabezia, baizik eta ekintza praktikoetan islatzeko zailtasuna, sustraitutako ohiturengatik, denbora falta delako, neurrien erabilgarritasunaz zalantzak daudelako edo horiek aplikatzeko argitasunik ez dagoelako.

Aniztasun horrek argi uzten du komunikazio berezitua, praktikoa eta portaerara bideratua behar dela, lan-fluxuetara eta konfiantza-sareetara eta talde bakoitzaren mugetara egokitua. Interesdunen mapaketan ageri da biosegurtasuneko mezuak eraginkortasunez helaraztea sistema barruko egile sinesgarrien mende dagoela ––integratzaileak, albaitariak, pentsu-hornitzaileak, garraiolariak, elkarteak, sindikatuak eta agintariak–– eta horien eragina aldatu egiten dela segmentuaren arabera, baina egitekoa funtsezkoa da neurriak indartzeko eta praktikan jartzeko.

Urte anitzeko komunikazio-estrategia

Proposatutako estrategiak urte anitzeko komunikazio-plan bat planteatzen du ezagutzaren eta ekintzaren arteko arrakala ixteko, pixkana aurrera eginez: lehenengo transmisio-bideen legezkotasuna eta ulermena indartuta eta ondoren funtseko ohiturak egiaz hartzeko aukerak emanda eta, azkenik, sasoi bakoitzean errefortzuak eskaintzearen bidez ohiturak finkatuta.

Informazio-gainkarga saihesteko, mezu labur eta argiei ematen zaie lehentasuna, eraginkortasun handiko neurri gutxi batzuetan oinarrituei ––sarbide-kontrola, sartzerako higienea, arloak eta hegaztiak bereiztea, eta ezohiko joeren berri ematea––, eta are bertsio sinplifikatuagoa dugu ustiategi txikientzat, hauek baititu ardatz: hegaztiak banatzea, sarrerako oinarrizko higienea, espezieak ez nahastea eta berehala jakinaraztea.

Txostenak proposatzen duena komunikazio-arkitektura anitza eta koherentea da, inprimatutako materialak, sare sozialak, SMSak, erakustaldiak eta in situ emandako oharrak konbinatzen dituena, sendoagoa izateko puntu digital bakarrean oinarritua.

Estrategia malgua da, eta EFSAk, Batzordeak eta agintari nazional eta eskualde-mailakoek irismena eta sekuentziazioa egokitu egin ditzakete baliabideen, lehentasunen eta tokiko testuinguruen arabera, eta horrela erraztu egingo dute ekoizpen-sistemetan inplementatzea.

Ebaluazio-esparruak osatzen du txostena, eta sistema egituratua eskaintzen du epe luzerako jarraipena egiteko emaitzei, aldaketa kognitiboei, portaera-aldaketei eta joera epidemiologikoei.

Eguneraketa data: 2026/03/25

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…