Ikastetxeetako elikadura-ingurune osasungarriak: OMEren gidalerroak

Elikadura osasungarria funtsezkoa da osasunerako eta bizitzan zehar ongizatea izateko. Osasungarriak ez diren dietak arriskutsuak dira mundu osoko osasun publikorako, malnutrizioaren forma guztiak eragiten baitituzte (desnutrizioa, mikromantenugaien gabezia, gainpisua, obesitatea eta dietarekin lotutako gaixotasun ez-transmitigarriak).

Umeek egunaren zati handi bat ematen dute ikastetxean; hortaz, ikastetxea funtsezko ingurunea da bizitza osorako ohitura osasungarriak hartzeko eta osasunaren eta nutrizioaren arloan desberdinkeriak murrizteko. Hala ere, ikastetxe askotan eta haien inguruan eskuragarri dauden, zerbitzatzen, saltzen edo sustatzen diren elikagaien artean maiz egoten dira gantz ase, gantz-azido trans, azukre eta gatz ase ugariko produktuak, nazioko dietetika gidalerroekin bat ez datozenak.

Hori dela eta, OMEk gidalerro bat argitaratu du, zeinaren helburua baita estatu kideei ebidentzian eta gogoetetan oinarritutako gomendioak ematea, ikastetxeetako elikadura-inguruneak hobetzeko politikak ezar daitezen.

Gidak hiru arlo ditu:

  • Ikastetxeetan elikagaiak zuzenean hornitzea;
  • nutrizio-arauak edo -estandarrak ikastetxeetan zerbitzatzen edo saltzen diren elikagai eta edarientzat;
  • aukera osasungarriagoak sustatzeko ikastetxeetako elikadura-ingurunea aldatzen duten esku-hartzeak;

Gomendioen xedea da dieta osasungarria osatzen duten elikagai eta edariak eskuragarri izatea, erostea eta kontsumitzea, eta dieta osasungarria osatzen ez dutenen presentzia eta kontsumoa murriztea. Gidak azpimarratzen du ikastetxeetan eman, zerbitzatzen, saltzen edo kontsumitzen diren elikagai eta edariek seguruak izan behar dutela eta dieta osasungarria osatu behar dutela, haurren eskubideekin eta osasun publikoaren nazioko helburuekin bat etorriz.

Policies and interventions to create healthy school food environments (WHO guideline)

Eguneraketa data: 2026/03/13

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…