Ertz horiaren birusaren arriskua marrubiaren hostoetan-EFSA 2014

EFSAko Landareen Osasunaren Panelak ebaluatu egin ditu marrubiaren hostoaren ertz horiaren birusaren arriskua (SMYEV) Europar Batasunaren (EB) lurraldean, gaur egun EBn indarrean dauden legeak eta arriskuak murrizteko egon daitezkeen aukerak.

Panelak egindako ebaluazioaren ondorioak honako hauek izan dira:

Sarbideak

Bi sarbide nagusi identifikatu ziren: Fragaria spp. ereiteko landareak (haziak eta polena salbu) eta landare ostalarien zatiak. Lehenengo bidea besterik ez zen garrantzitsutzat jo. Sartzeko aukerak aztertzean adierazi zen aukerok gutxi zein moderatuak (ziurgabetasun-maila handiarekin) izan zitezkeela.

Ezartzea

Ezartzeko aukerak handiak zirela adierazi zen, ziurgabetasun-maila txikia izanik. SMYEV Estatu kide askotan ezarri da jada, eta beste horrenbeste ezartzen zaio bere bektore nagusiari, C. fragaefoliiri.

Hedatzea

Bitarteko naturalen bidez tokian hedatzeko aukerak direla eta, adierazi zen gertagarri xamarrak edo gertagarriak izan zitezkeela. Lotutako ziurgabetasuna ertaina da; izan ere, bektorearen bidez hedatzearen efizientziari eta bektoreen biztanleriaren tamainari buruzko ezagutza mugatua da. Gainera, informazio falta dago landu gabeko ingurumeneko gordailuen inguruan.

Giza bitartekoen bidez distantzia handietan hedatzeko aukerak gutxi dira; izan ere, jatorrian nahitaezkoak ez diren ziurtapen-sistemek behar bezala saihesten dute birusarekin infektatutako ereite-materialak hedatzea. Ziurgabetasun-maila ertaina da, datuak falta direlako landatzeko landareen erkidegoen arteko merkataritzaren bolumenaz eta birusaren eraginaz.

Egungo legeria

Egungo legeriak (2000/29/EE Zuzentaraua) zenbait ahulgune ditu: bistako ikuskaritza ez-eraginkorra eta SMYEV ezarrita duten zenbait herrialdetako salbuespenak edo indargabetzeak. Egungo legeria baztertzen bada, ez da ondorio handirik aurreikusten, baldin eta industriak aldi berean zabal ezarritako ziurtatze-jarduera bertan behera uzten ez badu (eta, horren ondorioak ikusita, ez dirudi horretarako aukera asko dagoenik).

Arriskua murrizteko aukerak

Erkidegoen artean ziurtatutako materialen edo izurriterik gabeko eremuetako zein ekoizpen-izurriterik gabeko lekuetako materialen inportazioa edo salerosketa debekatzea eta mugatzea dira aukera eraginkorrenak, sartzeko arriskuari edo hedatzea handitzeko arriskuari aurre egiteko. Debekatzea eta ziurtatzea ere aukera eraginkorrenen artean daude.

Aukerak konbinatzearen (kultur jarduerak, ziurtatzea, baztertze-baldintzak, aldaera toleranteak) eraginkortasuna eta bideragarritasuna handiak edo oso handiak dira.

EFSA-Landareen osasuna: marrubiak

Eguneraketa data: 2025/07/18

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…