Elikadura-iruzurra: 2020an Europan izandako iruzurrezko praktikei buruzko txostena

Europako Batzordeak argitaratu duen txosten honetan, aurreko urteko elikadura-iruzurraren susmo-kasuak laburtzen dira. Kasu horiek EBko Elikadura Iruzurraren Sareak kudeatu ditu, AACren bidez (Administrazio Laguntza eta Kooperazioko Sistema). Sistema boluntario hori estatu kideen artean arau-hausteei eta iruzur-susmoei buruzko informazioa trukatzeko sortu zen, baita estatu kideei laguntza eskatzeko ere, susmo horretan inplikatuta daudenean.

2020. urtean zehar, 349 kooperazio-eskaera izapidetu ziren ustezko iruzurrezko jardunbideen susmoak argitzeko. Eskaera-kopurua % 20 igo da 2019. urtearekin alderatuta.

Elikagaien kategorien arabera

Jakinarazitako kasu gehien dituen kategoria “Gantzak eta olioak” izan zen (51), non kasu gehienak oliba-olioaren ingurukoak ziren (2019an gauza bera gertatu zen).

Ondoren, “Arraina eta deribatuak” kategoria zetorren (34 jakinarazpen). Jakinarazpen gehienak lotuta daude kontserba-industriara bideratutako atun izoztuaren erabilerarekin, eta nitrato eta nitritoen bidezko, eta, are, nitritoetan aberatsak diren landare-aterakinen bidezko atunaren tratamenduarekin. Jardunbide ilegal horien helburua da arrain izoztuaren kolore arrexka aldatu eta arrain freskoak duenaren antzeko kolore gorrixka ematea.

“Arraina eta deribatuak” kategorian arau-hauste gehien izan dituen bigarren jardunbidea arrain izoztuko xerrei urari eusteko agenteak gehitzea izan zen (fosfatoak, adibidez); horren helburua da salgaiaren pisua handitzea.

“Top 8” jakinarazpen gehien dituzten kategoriak:

Elikaga iruzurra

Arau-hauste motaren arabera

Elikagai iruzurra

Aurreko urteetan bezala, iruzurren kopuru handienak “Okerreko etiketatzea” motarekin du zerikusia. Hori gertatzen da etiketako informazioak kontsumitzaileak nahasarazten dituenean (adibidea: oliba-olioa  kategoria handiagoko gisa –birjina estra– aurkeztea). Bigarren mota “Dokumentala” izan zen (% 25), zeinak dokumentuak faltsutzea eta trazabilitatea bezalako gaiak barne hartzen dituen.

Hirugarrena, aldiz, “Osagaiak ordezkatzea/diluitzea/gehitzea/kentzea” izan zen (iruzurrezko jardunbideen % 21). Horrek barne hartzen du, besteak beste, ardoa urarekin diluitzea.  Laugarrena “Onetsi gabeko tratamendua eta/edo prozesua” izan zen (iruzurren % 13). Horrek barne hartzen du, adibidez, atuna nitritoekin tratatzea. Eta, azkenik, “Jabetza intelektualaren arau-haustea” dugu (iruzurren % 4); hor sartzen dira, besteak beste, faltsutzeak.

Eguneraketa data: 2025/07/21

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…