Aztarna hidrikoa txikiagoa da dieta osasungarrietan

Europako Batzordearen JRC zentroak (Europako Ikerketa Zentroa) “Nature Sustainability” aldizkarian argitaratutako azterlan batean ondorioztatu du dieta osasungarria izateak, giza osasunarentzat onuragarria izateaz gain, ur geza asko aurrezten duela.

Aurrekariak

Europako batez besteko dietak, oro har, gehiegizko kontsumoa du ezaugarri; bereziki animalia-produktu gehiegi kontsumitzen ditugu, eta nagusiki haragia, zeinak aztarna hidriko* handia baitu.

Dieta osasungarri batek azukre, labore-olio, haragi eta animalia-koipe gutxiago izan behar ditu, eta barazki eta fruta gehiago.

Emaitzak

Egungo dietak kontuan hartuta, gure elikagaiak ekoizteko behar den ura portzentaje hauetan murriztu ahal izango litzateke:

  • % 11 eta % 35 artean, haragi-kontsumoa barne hartzen duten dieta osasungarrietan.
  • % 33 eta % 55 artean, arrain-kontsumoa barne hartzen duten dieta osasungarrietan.
  • % 35 eta % 55 artean, dieta begetariano osasungarrietan.

 

Ikertzaileek hiru dieta-patroi horiek aztertu dituzte, egungo elikagaien kontsumoa aintzat hartuta. Horretarako, Frantziako, Erresuma Batuko eta Alemaniako 43.000 eremu baino gehiagotako datuak erabili dituzte. Azterlan hau aztarna hidrikoa eta elikagaien kontsumoa lotuz Europan egin den zehatzena da, eta kontuan izan dira elikagaien kontsumoaren faktore sozioekonomikoak ere, bai egungo dietenak bai gomendatutakoenak.

 

Zientzialariek korrelazio interesgarriak aurkitu dituzte faktore sozioekonomikoen (esaterako, adina, generoa eta hezkuntza-maila) eta elikagai jakin batzuen aztarna hidrikoaren* artean, baita aztarna hidriko orokorrean duen eragina ere. Hona hemen adibide batzuk:

  • Frantzian, aztertutako herrietan, esnearen kontsumoaren aztarna hidrikoak behera egiten du adinarekin.
  • Londresen korrelazio estua dago ardo-kontsumoaren aztarna hidrikoaren eta hezkuntza-maila altua duten herritarren portzentajearen artean.

Ondorioa

Adierazitako guztiagatik, analisi zehatz bat egin ostean, azterlanak ondorioztatzen du modu osasungarriagoan jateak nabarmen murritz dezakeela pertsonen dieten aztarna hidrikoa.

Gomendioak

  • Azterlan hau tresna erabilgarria da kudeatzaile politikoentzat, eta beste aztarna batzuen ebaluazioari aplika dakioke, hala nola elikagaien kontsumoarekin lotutako karbono-, lur- edo energia-aztarnen ebaluazioari.
  • Abeltzaintzako ekoizpen-sistema intentsiboak eta planetako baliabideen eta ekosistemen gehiegizko ustiapenak ondorio negatibo ugari ditu, eta horri gehitu behar zaio animalia-produktuen eskaria gora egiten ari dela mendebaldekoak ez diren beste herrialde batzuetan. Hori horrela, gure dieta aldatzea eta barazki gehiago jaten hastea beharrezkoa da EBrentzat, osasungarria eta baliabideei dagokienez eraginkorragoa izateaz gain.

* Aztarna hidrikoa da kontsumitutako ondasunak, kasu honetan kontsumitutako elikagaiak, ekoizteko erabiltzen den ur gezaren guztizko bolumena.

Eguneraketa data: 2025/08/22

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…