Txikizkako saltokietara eta etxeetara iristen diren elikagaien % 17 alferrik galtzen dira

2030. urterako xahutzen diren elikagaien kopurua erdira murrizteko mundu-mailako ahaleginen harira, NBEk ikerketa bat gauzatu du; bertan adierazten denez, 2019an, etxeetara, txikizkako saltokietara eta beste elikadura-zerbitzu batzuetara bideratuta zeuden 931 tonak zakarretan bukatu zuten. Horrek esan nahi du elikakate horretan eskuragarri zeuden elikagaien % 17 alferrik galdu zirela.

Elikagaiak eta jan ezin diren atalak

Ingurumenerako Nazio Batuen Programak (PNUMA) eta WRAP erakundeak argitaratu duten 2021eko elikagai-xahutzearen adierazleari buruzko txostenak aztertu egiten du saltokietan, jatetxeetan eta etxeetan zer-nolako elikagaiak alferrik galtzen diren; horrek barne hartzen ditu ez soilik elikagaiak, baizik eta baita jan ezin daitezkeen atalak ere, hala nola hezurrak eta azalak.

 

Txosten hori xahutzen diren elikagaiei buruz orain arte egindako datu-bilketa, azterketa eta datu-eredu osatuena da. Gainera, metodologia bat ere aurkezten du, herrialde bakoitzak bere neurketak egin ahal izan ditzan. 152 puntu identifikatu ziren xahututako elikagaiak neurtzeko, 54 herrialdetan.

Herrialde guztietan xahutzen dira elikagaiaken

Txosten horretan jasotzen denez, neurketak egin diren ia herrialde guztietan xahutu zen kontuan hartzeko beste elikagai, herrialde horretako diru-sarreren maila edozein izanik ere. Ikus daitekeenez, elikagai gehien etxeetan xahutzen da; izan ere, hornidura-kateko kontsumo-etapan eskuragarri dauden elikagai guztien % 11 baztertzen dute. Elikadura-zerbitzuek eta txikizkako establezimenduek % 5 eta % 2 xahutzen dute, hurrenez hurren.

 

Mundu-mailan, per capita, urtean 121 kilo elikagai xahutzen dituzte kontsumitzaileek; horietatik 74 kilo etxean xahutzen dira. Horrez gain, txostenak eskualde- eta estatu-mailako per capita zenbatespenak ere badakartza.

Eguneraketa data: 2025/08/22

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…