Kontsumorako gomendioak, elikagaietan antzemandako kutsatzaile kimikoak direla eta – AESAN 2011

AESANek (Elikagaien Segurtasuneko eta Nutrizioko Espainiako Agentzia) kudeaketarako neurri egokiak ezarri ditu elikagaietako arriskuak murrizteko eta kontsumitzaileen babesa bermatzeko. Gauzak horrela, hiru kasu zehatz identifikatu ditu eta horietan beharrezkoak dira neurri horiek:

  1. Herritar kalteberei (haurdunak edo haurdun egon daitezkeenak, bularra ematen ari diren emakumeak eta haurrak) gomendioak ematen dizkie zenbait arraini dagokienez (ezpata arraina, marrazoa, atun gorria edo thunnus thynnus espezie handia, normalean fresko edo izoztuta eta xerratan kontsumitzen dena, eta lutxoa), merkurioaren presentzia dela eta. Honako hauek dira gomendioak:
    • Emakume ugalkor, haurdun edo bularra ematen ari direnentzat: kontsumoa ekidin.
    • 3 urtetik beherako umeentzat: kontsumoa ekidin.
    • 3 eta 12 urte bitarteko umeentzat: kontsumoa mugatu egin behar da, 50 g/aste edo 100 g/2 aste (aste berean ezin da kategoria bereko bestelako arrainik kontsumitu).
  2. Herritar kalteberei (umeak eta haur txikiak) gomendioak ematen dizkie barazkiei dagokienez, nitratoen presentzia dela eta:
    • Urtebete bete aurretik ezin zaie umeei ez ziazerbarik ez zerbarik gehitu purean. Gehituz gero, saiatu behar dugu barazki horien kopurua pure osoaren % 20 baino txikiagoa izan dadin.
    • Urtebete eta hiru urte arteko umeei ezin zaie ziazerba edo/eta zerba anoa bat baino gehiago eman egunean.
    • Ezin zaie ziazerbarik edo/eta zerbarik eman infekzio gastrointestinal bakterianoak dituzten umeei.
    • Ezin dira giro tenperaturan utzi prestatutako barazkiak (osorik edo purean). Hozkailuan gorde behar dira egun berean kontsumitu behar badira; bestela, izoztu egin behar dira.
  3. Krustazeoak kontsumitzeko gomendioak, kadmioarekiko esposizioa murrizteko:
    • Ahal den neurrian, mugatu egin behar da krustazeoen haragi iluna (burukoa) kontsumitzea, kadmioarekiko esposizioa murriztearren.

Hala ere, gogorarazi behar da barazki eta arrainen kontsumoaren bidez hiru kutsatzaile kimiko horiekiko esposizioaren kalteak/onurak aztertzen dituztenean, horiek kontsumitzearen onurak handiagoak direla kalteak baino. Nolanahi ere, askotariko elikadura orekatua da elikadura egoki eta osasuntsuaren oinarria.

Gomendioak: merkurioa arrainetan

Gomendioak: nitratoak barazkietan

Gomendioak: kadmioa krustazeoetan

Eguneraketa data: 2025/07/18

Elikagai-soberakinak Euskadiko eskola-jantokietan nola kudeatu

| Iturria: ELIKA | 2018. urteaz geroztik, Eusko Jaurlaritzako Elikadura, Landa Garapen, Nekazaritza eta Arrantza Sailak, ELIKA Fundazioaren bitartez, euskal elikadura-katearen maila desberdinetan elikagaien xahuketa prebenitzeko eta murrizteko ekintzak abiarazi ditu. Gainera, Estatuko 1/2025 Legea…

Europan txerri-izurri afrikarrari buruzko txosten zientifiko berria

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) txerri-izurri afrikarrari (TIA) buruzko urteko txosten epidemiologikoa argitaratu du, zeinaren bidez gaixotasunak 2025. urtean Europar Batasunean (EB) eta alboko herrialdeetan izan duen egoera aztertzen duen….

Bektoreek transmititutako gaixotasunen arriskuen ebaluazioa EBn

Elikagaien Segurtasuneko Europako Agintaritzak (EFSA) Europar Batasunean 5 bektore talde handik transmititutako gaixotasunak sartu eta hedatzeko arriskuari buruzko ebaluazio zientifikoa eguneratu du, Abereen osasunerako eta “ONE-Health” osasun publikorako interesekoak diren…

AESANek fruktosarekiko bi intolerantzia mota ebaluatu ditu

AESANen Batzorde Zientifikoak zientzia-irizpen bat argitaratu du, eta horretan deskribatu ditu elikagaietan presente dagoen fruktosa ingeritzeari lotutako bi patologiak: fruktosarekiko intolerantzia hereditarioa (FIH) eta fruktosarekiko hesteetako intolerantzia. Elikagaiak egoki etiketatzea,…